شرکت چندملیتی چیست؟

 

با فراگیرتر شدن ارتباطات در سراسر دنیا و امکان ایجاد ارتباطات گسترده بین کشورها در امر اقتصاد جهانی، با پدیده شرکت‌های چندملیتی مواجه هستیم. صدها سال است که شرکت‌های چندملیتی با تأثیرگذاری بر امور اقتصادی – سیاسی در کشورهای مختلف جهان، در عرصه روابط بین‌الملل نقش مهمی را ایفا می‌کنند.

 

قانون‌گذار در ماده ۲۰ قانون تجارت، انواع شرکت‌ها را نام برده است. علاوه بر تقسیم‌بندی شرکت‌ها طبق قانون تجارت، نوع دیگری از تقسیم‌بندی نیز وجود دارد. در این تقسیم‌بندی، شرکت‌ها به دو دسته‌ی شرکت‌های ملی و فراملی یا چندملیتی تقسیم می‌شود. شرکت‌های ملی شرکت‌هایی هستند که مرکز اصلی آن‌ها در محل ثبت شرکت است و در خارج از مرزهای محل ثبت فعالیتی ندارند.

 

 

 

قواعد حاکم بر شرکت‌های چندملیتی

 

 

 

بعد از آشنایی با شرکت‌های چندملیتی، شناسایی قواعد حاکم بر این شرکت‌ها امری ضروری است. شرکت برای داشتن شخصیت حقوقی باید از قوانین موجود در کشور خود تبعیت کند. با توجه به این که شرکت‌های چندملیتی دارای قالب خاصی نیستند، در نتیجه برای اداره آن‌ها از اصول خاصی پیروی نمی‌شود. شرکت‌های چندملیتی برای ثبت از قانون ثبت شرکت ها و نظامنامه قانون ثبت شرکت ها استفاده می‌کنند. درصورتی‌که در روابط بین شرکت مادر و شرکت‌های تابعه اختلافی حاصل شود حقوق بین‌الملل خصوصی به حل نزاع می‌پردازد و با توجه به قواعد بین‌الملل خصوصی رفع مشکل می‌شود.

 

 

 

ماهیت شرکت چندملیتی

 

 

 

شرکت چندملیتی یکی از انواع شرکت‌هایی است که در ایران امکان ثبت آن وجود دارد. تأثیر شرکت‌های چندملیتی بر اقتصاد کشور امری اجتناب‌ناپذیر می‌باشد. این شرکت‌ها نقش عمده‌ای در زمینه سرمایه‌گذاری خارجی داشته و فعالیت آن‌ها در سطح جهان قدرت اقتصادی بالایی به آن‌ها می‌بخشد.

 

شرکت چندملیتی، شرکتی است که در یک مکان (اقامتگاه) واقع شده است ولی عرصه فعالیت آن، علاوه بر کشور مقر (محل ثبت)، در یک یا چند کشور دیگر نیز می‌باشد.

 

اشتباهات متداول:

 

باید توجه داشت که در کنار فعالیت جهانی این شرکت‌ها، از لحاظ تشکیل و ثبت شرکت تابع قانون کشور محل خود می‌باشد.

 

این شرکت‌ها برای گسترش فعالیت خود در جهان و استفاده از امکانات کشورهای دیگر، اقدام به تأسیس یک شرکت فرعی می‌نماید که بخش اعظم سهام آن متعلق به شرکت اصلی است.

 

بنابر این تعریف، در شرکت چندملیتی، شرکت‌های فرعی طبق قانون داخلی کشوری هستند که در آن ثبت می‌شوند؛ اما از دستورالعمل‌های صادره از شرکت اصلی (مادر) پیروی می‌کنند.بنابراین، شرکت چندملیتی شرکتی است که از یک شرکت مادر و چند شرکت فرعی تشکیل شده است که هر کدام از این شرکت‌ها، تابعیت کشور محل ثبت خود را دارند؛ اما در فعالیت خود از نظر و تصمیمات شرکت مادر پیروی می‌کنند.

 

شرکت چندملیتی از این لحاظ چندملیتی محسوب می‌شود که سهامداران یا اعضای هیئت‌مدیره آن دارای تابعیت مختلف باشند یا شرکت‌های فرعی آن در کشورهای مختلف تأسیس شده باشند.

 

 اشتباهات متداول:

 

توجه داشته باشید که شرکت چندملیتی قالب خاصی از انواع شرکت، مانند سهامی خاص و تضامنی نیست.